Kogo pozwać, jeśli nie wiem, która kopalnia wyrządziła szkodę?
Zgodnie z Prawem geologicznym i górniczym obowiązuje tzw. odpowiedzialność absolutna. Nie ma znaczenia, kto faktycznie wyrządził szkodę. Odpowiada ten zakład górniczy, który w momencie ujawnienia się uszkodzeń dysponuje prawem do prowadzenia działalności wydobywczej na tym terenie.
Czy mogę żądać odszkodowania za szkody po zamknięciu kopalni?
Tak. Jeśli na danym terenie nie ma już ani jednego przedsiębiorcy zajmującego się wydobyciem, a złoża zostały wyeksploatowane, nadal masz prawo do odszkodowania. W takim przypadku powództwo wytacza się przeciwko Skarbowi Państwa, reprezentowanemu przez organ nadzoru górniczego.
Czy muszę od razu iść ze sprawą do sądu?
Nie. Co więcej, przed wniesieniem pozwu do sądu obowiązkowe jest przeprowadzenie postępowania ugodowego z kopalnią. Dopiero gdy przedsiębiorca górniczy odmówi ugody lub nie odpowie w ciągu 30 dni, otwiera się droga do sądowego dochodzenia roszczeń. Nie musisz zgadzać się na warunki kopalni, jeśli są niesatysfakcjonujące.
Ile kosztuje założenie sprawy w sądzie o szkody górnicze?
Postępowanie to jest w zasadzie bezpłatne dla poszkodowanego. Zgodnie z ustawą, osoba dochodząca naprawienia tego typu szkód jest zwolniona z kosztów sądowych. Obejmuje to m.in. opłatę od pozwu (która normalnie wynosi 5% wartości przedmiotu sporu) oraz wydatki takie jak zaliczki na opinie biegłych.
Ile mam czasu na zgłoszenie szkody górniczej?
Obecnie termin przedawnienia wynosi 5 lat od momentu dowiedzenia się o szkodzie. Należy jednak pamiętać, że w przypadku wystąpienia o naprawę przed 1 stycznia 2012 roku, zastosowanie mają starsze przepisy z Kodeksu Cywilnego, przewidujące termin 3-letni.
Moje roszczenie się przedawniło. Czy wszystko stracone?
Nie. Nawet jeśli roszczenie się przedawniło, nadal możesz walczyć przed sądem. Jeśli kopalnia podniesie zarzut przedawnienia, sąd może uznać to za nadużycie prawa (zgodnie z art. 5 KC). Sąd weźmie wtedy pod uwagę m.in. Twoją sytuację życiową, ryzyko utraty dachu nad głową czy celowe opóźnianie procedury ugodowej przez kopalnię.
W jakiej formie mogę otrzymać rekompensatę za szkody?
Są trzy możliwości. Możesz żądać przywrócenia budynku do stanu poprzedniego (np. remont wykonany przez kopalnię). Za zgodą kopalni możesz też samodzielnie wykonać remont i zażądać zwrotu poniesionych kosztów. Jeśli naprawa jest niemożliwa lub generuje zbyt duże trudności, możesz domagać się świadczenia pieniężnego wyrównującego straty.